Beatyfikacja siostry Krzysztofy Klomfass i 14 jej towarzyszek w Braniewie - 31 maja 2025 r.
Uroczystość beatyfikacyjna siostry Krzysztofy Klomfass i 14 jej towarzyszek ze Zgromadzenia Sióstr Świętej Katarzyny Dziewicy i Męczennicy - Braniewo, 31 maja 2025 r.
W sobotę 31 maja 2025 r. w Braniewie odbyła się uroczystość beatyfikacyjna siostry Krzysztofy Klomfass i 14 jej towarzyszek ze Zgromadzenia Sióstr Świętej Katarzyny Dziewicy i Męczennicy. To historyczne wydarzenie było pierwszą beatyfikacją przeprowadzoną na ziemi warmińskiej.
Siostra Krzysztofa i jej współsiostry poniosły śmierć męczeńską pod koniec II wojny światowej, w 1945 roku, z rąk żołnierzy Armii Czerwonej. Zginęły, broniąc swojej godności, czystości i wiary. Ich heroiczne świadectwo zostało uroczyście potwierdzone przez Kościół.
Uroczystościom przewodniczył kard. Marcello Semeraro, prefekt Dykasterii Spraw Kanonizacyjnych, który odczytał list apostolski papieża Leona XIV, ogłaszający siostrę Krzysztofę Klomfass i jej 14 towarzyszek błogosławionymi. Jak podkreślił kard. Semeraro w homilii, historia męczeństwa tych zakonnic poruszyła członków Dykasterii, którzy w marcu 2024 r. jednogłośnie wyrazili opinię o ich męczeństwie. Szczególne wrażenie wywarło okrucieństwo sprawców oraz niezłomny hart ducha sióstr, które – jak zaznaczył – „potrafiły przeciwstawić się uciskowi mocą swojej słabości”.
"Błogosławione męczennice potwierdzają dziś swoim świadectwem odwagi wartość wiary w Boga i dobra, podczas gdy ich mordercy pozostają zapamiętani jedynie z powodu okrucieństwa, zła, którego się dopuścili" – powiedział.
W wydarzeniu wzięli udział również kard. Stanisław Dziwisz, kard. Kazimierz Nycz, liczni biskupi i duchowieństwo z całego kraju. Obecny był także przewodniczący Konferencji Episkopatu Polski abp Tadeusz Wojda. Metropolita warmiński abp Józef Górzyński, witając zebranych, przypomniał o wyjątkowym charakterze tej beatyfikacji i jej znaczeniu dla całego Kościoła w Polsce.
W uroczystościach uczestniczyła liczna delegacja Instytutu Pamięci Narodowej, na czele z zastępcami prezesa IPN dr. hab. Karolem Polejowskim oraz dr. hab. Krzysztofem Szwagrzykiem, a także dyrektorem Oddziału IPN w Gdańsku dr. Markiem Szymaniakiem.
W 2020 roku, w trakcie procesu beatyfikacyjnego, Zgromadzenie Sióstr Świętej Katarzyny Dziewicy i Męczennicy zwróciło się do IPN z prośbą o pomoc w odnalezieniu i ekshumacji siedmiu sióstr – ofiar komunizmu. W odpowiedzi na ten apel Biuro Poszukiwań i Identyfikacji IPN przeprowadziło w tym samym roku trzy etapy ekshumacji: w Gdańsku (lipiec), Olsztynie (19–30 października) oraz Ornecie (grudzień). W ich wyniku odnaleziono szczątki siedmiu zamordowanych sióstr katarzynek.
Beatyfikacja sióstr męczennic z Braniewa to nie tylko ważny moment dla wspólnoty zakonnej i Kościoła w Polsce, ale również mocny znak sprzeciwu wobec przemocy i nienawiści. Ich świadectwo pozostaje aktualne – potwierdzając ponadczasową wartość dobra, godności człowieka oraz wierności Ewangelii.
Zespół Biura Poszukiwań i Identyfikacji IPN w wyniku trzech etapów ekshumacji przeprowadzonych w 2020 roku w Gdańsku (lipiec), Olsztynie (19–30 października) i Ornecie (grudzień) odnalazł i ekshumował szczątki siedmiu sióstr katarzynek:
Gdańsk:
s. M. Caritina Jadwiga Fahl
Olsztyn:
s. M. Krzysztofa Marta Klomfass
s. M. Liberia Maria Domnick
s. Generosy Bolz [Nadal trwa jej proces beatyfikacyjny.]
Orneta:
s. M. Bona Anna Pestka
s. M. Gunhilda Dorothea Steffen
s. M. Rolanda Maria Abraham
[pierwsze wymienione imiona są zakonne, drugie urodzenia (chrztu)]
W czasie prac poszukiwawczo-ekshumacyjnych prowadzonych przez pracowników Biura Poszukiwań i Identyfikacji IPN obecne były siostry ze Zgromadzenia Sióstr św. Katarzyny Dziewicy i Męczennicy: s. Angela Krupińska CSC i s. Patrycja Paśko CSC, odpowiedzialne za proces beatyfikacyjny, oraz delegat arcybiskupa warmińskiego ds. beatyfikacji o. Arkadiusz Czaja OFM. Szczątki odnalezionych zostały zabezpieczone, poddane oględzinom antropologicznym i próbie identyfikacji genetycznej w Zakładzie Medycyny Sądowej w Gdańsku.
Prace Biura Poszukiwań i Identyfikacji IPN toczyły się równolegle z prowadzonym przez Kościół procesem beatyfikacyjnym, zmierzającym do wyniesienia do chwały ołtarzy 16 Sióstr Katarzynek, które w 1945 r. poniosły męczeńską śmierć ze strony czerwonoarmistów.
Prace poszukiwawczo-ekshumacyjne
I etap: Gdańsk, lipiec 2020 r. – na terenie dawnego cmentarza w Gdańsku Będkowie poszukiwano s. Caritiny – Jadwigi Fahl, wikarii generalnej, brutalnie pobitej przez Czerwonoarmistów, zmarła 5 czerwca 1945 roku.
II etap: Olsztyn, 19–30 października 2020 r. – IPN przeprowadził prace poszukiwawcze na terenie dawnego Cmentarza Mariackiego, na którym w latach 1878–1974 grzebano zmarłych z pobliskiego Szpitala Mariackiego. Wśród ofiar sowieckiego terroru znalazły się także, między innymi, trzy siostry zakonne pełniące swoją posługę w ówczesnym Szpitalu Mariackim: s. M. Krzysztofa Marta Klomfass, s. M. Liberia Maria Domnick, s. Generosy Bolz. Nadal trwa proces beatyfikacyjny Sługi Bożej s. Generosy Bolz.
Aby odnaleźć sekwencję zakonnych pochówków oraz wytypować szczątki poszukiwanych sióstr, przebadano ok. 80 mkw. terenu, co stanowi niewielki wycinek Cmentarza Mariackiego w Olsztynie. Liczba regularnych pochówków, która ukazała się badaczom IPN po zdjęciu niewielkiej warstwy ziemi, uwydatniła szacunkową skalę wszystkich pochówków w tym miejscu. W toku badań (prowadzonych na niewielkim obszarze) ujawniono ponad 30 pochówków, zarówno mężczyzn, kobiet, jak i dzieci. Wśród nich były również groby zakonne, o czym świadczyły przedmioty znalezione przy szczątkach: pozostałości habitów, pasów zakonnych, różańców, zakonne medaliki i krzyżyki. Wiedza historyczna i antropologiczna ocena odsłoniętych szczątków pozwoliły wytypować i podjąć trzy poszukiwane siostry.
III etap: Orneta (grudzień 2020 r.) – na cmentarzu zostały ekshumowane szczątki trzech sióstr: s. M. Bony Anny Pestki, s. M. Gunhildy Dorothei Steffen oraz s. M. Rolandy Marii Abraham.
Wytypowany obszar (łącznie ok 20 m.kw.) stanowił dawną kwaterę sióstr katarzynek, która częściowo została oddana na wtórne pochówki (świeckie oraz kapłańskie). Odnalezienie szczątków poszukiwanych Sióstr wymagało przeprowadzenia czasowej ekshumacji wtórnych pochówków.
31.05.2025 r.
