Instytut Pamięci Narodowej Biuro Poszukiwań i Identyfikacji Kontynuacja prac poszukiwawczych w Malerzowicach Wielkich - Aktualności

W dniach 17-26 czerwca br. w Malerzowicach Wielkich (woj. opolskie, powiat nyski) Biuro Poszukiwań i Identyfikacji IPN prowadziło poszukiwania nieznanego miejsca spoczynku ppor. Jana Przewoźnika ps. „Ryś”, zastępcy dowódcy Zgrupowania Narodowych Sił Zbrojnych kpt. Henryka Flamego „Bartka”.

Według zeznań funkcjonariusza UB Jana Zielińskiego, złożonych w latach 90-tych, 6 IX 1946 r. gdy ppor. „Rysia” prowadzono do swoich żołnierzy zakwaterowanych w byłym majątku Scharfenberg (Dworzysko), funkcjonariusz UB i były komendant obozu pracy w Łambinowicach, Czesław Gęborski zamordował oficera strzałem w tył głowy i pogrzebał go w pobliżu miejsca egzekucji. Zbrodnia była częścią zaplanowanej operacji MBP i WUBP w Katowicach o kryptonimie „Lawina” – prowokacji, która doprowadziła do zagłady całego Zgrupowania podczas rzekomego przerzutu na zachód. W trakcie prac prowadzonych na dużym obszarze metodą archeologiczną – nie odnaleziono szczątków ludzkich.

Prace poszukiwawcze prowadzone w latach 2012 oraz 2017-2019 na terenie samego majątku Scharfenberg doprowadziły do ujawnienia szczątków żołnierzy Zgrupowania oraz licznych artefaktów, w tym charakterystycznego dla partyzantów NSZ ryngrafu z orłem.

Adam Kondracki
BPiI
28.06.2024