Poszukiwania
nieznanych miejsc pochówku ofiar terroru komunistycznego 1944–1956

Odnalezieni

Aktualnie znajdujesz się na: /

Danuta Siedzikówna

Danuta Siedzikówna (1928–1946), ps. „Inka”, sanitariuszka V Wileńskiej Brygady AK.

Wstąpiła w struktury Armii Krajowej wraz z siostrą Wiesławą w grudniu 1943 r. Kilka miesięcy później ukończyła kurs sanitariuszki. Działała w siatce konspiracyjnej AK kierowanej przez leśniczego Stanisława Wołoncieja ps. „Konus” z Narewki. W październiku 1944 r. podjęła pracę jako kancelistka w nadleśnictwie w Narewce. W czerwcu 1945 r. wraz z pracownikami nadleśnictwa została aresztowana przez NKWD i UBP pod zarzutem współpracy z podziemiem niepodległościowym. Uwolniona z konwoju aresztantów przez oddział 5 Wileńskiej Brygady AK, do którego dołączyła. Została sanitariuszką w oddziale „Konusa”, potem w szwadronach: por. Jana Mazura ps. „Piast” i por. Marcina Plucińskiego ps. „Mścisław” w plutonie Zdzisława Badochy ps. „Żelazny”. Po rozformowaniu oddziału we wrześniu 1945 r. podjęła naukę w gimnazjum w Nierośnie (gm. Dąbrowa Białostocka). W marcu 1946 r. „Inka” dołączyła ponownie do oddziału, który operował na terenie Pomorza Gdańskiego. Dostała przydział sanitariuszki do szwadronu dowodzonego przez Zdzisława Badochę ps. „Żelazny”. Wykonywała również zadania łączniczki, a czasem także zwiadowcy. W trakcie wielu akcji przeprowadzonych przez szwadron udzielała pomocy medycznej kolegom z oddziału oraz jednemu z rannych milicjantów. Ostatnią misją „Inki” była podróż po zaopatrzenie medyczne do Malborka, Gdańska i Olsztyna, zlecona przez Olgierda Christę ps. „Leszek”. Aresztowana w lokalu konspiracyjnym w nocy z 19 na 20 lipca 1946 r. w Gdańsku-Wrzeszczu. Brutalne śledztwo, opierające się na poniżaniu i torturach, miało na celu wydobycie z niej informacji na temat działalności oddziału mjr. Zygmunta Szendzielarza ps. „Łupaszka”. Wyrokiem Wojskowego Sądu Rejonowego w Gdańsku z dnia 3 sierpnia 1946 r. została skazana na dwukrotną karę śmierci. Bolesław Bierut nie skorzystał z prawa łaski. Czekając na wykonanie wyroku, z więzienia karno-śledczego przy ul. Kurkowej w Gdańsku przekazała krewnym gryps: „Jest mi smutno, że muszę umierać. Powiedzcie mojej babci, że zachowałam się jak trzeba”. Wyrok na niespełna osiemnastoletniej „Ince” wykonano 28 sierpnia 1946 roku. Według relacji przymusowego świadka egzekucji, ks. Mariana Prusaka, ostatnie słowa „Inki” to: „Niech żyje Polska! Niech żyje »Łupaszko«!”.

Wydział IV Karny Sądu Wojewódzkiego w Gdańsku postanowieniem z 10 czerwca 1991 r. uznał za nieważny wyrok wydany w sprawie „Inki” przez WSR w Gdańsku w sierpniu 1946 r.

1 marca 2015 roku, podczas uroczystości w Pałacu Prezydenckim z udziałem Prezydenta RP Bronisława Komorowskiego, Instytut Pamięci Narodowej ogłosił, że udało się ustalić tożsamość  Danuty Siedzikówny. Notę potwierdzającą identyfikację odebrała jej siostra cioteczna Hanna Pawełek.

 

  • Danuta Siedzikówna wśród kolegów z 5. Wileńskiej Brygady AK. (AIPN)
    Danuta Siedzikówna wśród kolegów z 5. Wileńskiej Brygady AK. (AIPN)
  • „Inka” (oznaczona nr 2) z żołnierzami 5. Wileńskiej Brygady AK. (AIPN)
    „Inka” (oznaczona nr 2) z żołnierzami 5. Wileńskiej Brygady AK. (AIPN)
  • Żołnierze 5. Wileńskiej Brygady AK. „Inka” leży pierwsza z lewej. (AIPN)
    Żołnierze 5. Wileńskiej Brygady AK. „Inka” leży pierwsza z lewej. (AIPN)
  • „Inka” (z opaską Czerwonego Krzyża na ręku) z żołnierzami 5. Wileńskiej Brygady AK. (AIPN)
    „Inka” (z opaską Czerwonego Krzyża na ręku) z żołnierzami 5. Wileńskiej Brygady AK. (AIPN)
  • Protokół wykonania kary śmierci wobec Danuty Siedzikówny. (AIPN)
    Protokół wykonania kary śmierci wobec Danuty Siedzikówny. (AIPN)
  • Marzec 2015. Notę potwierdzającą identyfikację Danuty Siedzikówny odebrała jej siostra cioteczna Hanna Pawełek. (fot. P. Życieński)
    Marzec 2015. Notę potwierdzającą identyfikację Danuty Siedzikówny odebrała jej siostra cioteczna Hanna Pawełek. (fot. P. Życieński)